Chopin na Majorce - Zima w Valldemossie, klasztor kartuzów i muzeum w celi nr 4

Data:

Darmowe Przewodniki po Hiszpanii

„Niebo jak turkus, morze jak lazur, góry jak szmaragd” - pisał w listopadzie 1838 roku kompozytor, który kilka tygodni później marzł w kamiennej celi klasztoru.

Fryderyk Chopin na Majorce spędził zaledwie trzy miesiące, od listopada 1838 do lutego 1839 roku. To jednak wystarczyło, żeby na zawsze związać swoje nazwisko z wyspą. Przyjechał tu z francuską pisarką George Sand, jej dwójką dzieci i pokojówką Amelią. Historia Fryderyka Chopina i George Sand na wyspie to jedna z najciekawszych polskich opowieści w Hiszpanii. Szukał słońca i ciepła, które miały pomóc mu na kaszel. Zamiast tego trafił na deszczową zimę, nieufnych mieszkańców i wilgotne mury klasztoru kartuzów w Valldemossie. Właśnie tam ukończył cykl 24 preludiów, jedno z najważniejszych dzieł w swoim dorobku. W tym artykule pokażę Ci, gdzie mieszkał Chopin na Majorce, co tu skomponował i jak dziś zwiedzić miejsca związane z jego pobytem.

Hotele w Valldemossie
💰 Ca’s Papà - Butikowy hotel w centrum miasteczka, kilka minut spacerem od klasztoru kartuzów.

🏨 Bordoy Continental Valldemossa - Czterogwiazdkowy hotel z basenem w górach Tramuntana, przy drodze do Deià.

💎 Mirabó de Valldemossa - XVI-wieczna posiadłość wśród gajów oliwnych z widokiem na dolinę i morze.

Dlaczego Chopin przyjechał na Majorkę?

Fryderyk Chopin poznał George Sand w Paryżu w 1836 roku. Latem 1838 roku byli już parą, ale Paryż plotkował o ich związku. Kompozytor od dłuższego czasu chorował, męczył go uporczywy kaszel. Lekarze zalecali mu łagodny klimat. Sand chciała też wywieźć z miasta syna Maurycego, który miał problemy zdrowotne.

Wybór padł na Majorkę. Wyspa uchodziła wtedy za dziką i mało znaną, a o jej łagodnej zimie słyszało się w salonach. Para wyruszyła osobno, żeby uniknąć plotek, i spotkała się dopiero w Perpignan. Przez Barcelonę dotarli statkiem do Palma de Mallorca 8 listopada 1838 roku. Ta podróż romantyczna szybko zmieniła się w walkę z chorobą, deszczem i niechęcią mieszkańców.

Pierwsze tygodnie w stolicy wyspy i willa Son Vent

W Palmie na przyjezdnych nikt nie czekał. Hotele praktycznie nie istniały, więc pierwsze dni spędzili w dwóch skromnych pokojach nad gospodą przy Calle de la Marina. Pokoje były puste i głośne, a para szybko zaczęła szukać czegoś lepszego w okolicy stolicy wyspy.

15 listopada wynajęli willę Son Vent (tłum. Dom Wiatru) w Establiments, około 4 km od miasta. Dom stał u stóp gór, otaczał go ogród, a z okien widać było dolinę. Tego samego dnia Chopin napisał do przyjaciela, Juliana Fontany, entuzjastyczny list. Opisywał w nim palmy, cedry, aloesy i drzewa pomarańczowe. Zachwycał się tym, że w dzień słońce grzeje tak mocno, że wszyscy letnio chodzą, a w nocy gitary i śpiewy słychać godzinami.

Na początku wyspa przywitała ich piękną pogodą, ale sielanka trwała krótko. W grudniu przyszły ulewy, w domu bez szyb i ogrzewania zrobiło się zimno i wilgotno, a Chopin zachorował. Sąsiedzi bali się zarazy. Właściciel willi zażądał, żeby lokatorzy się wyprowadzili i zapłacili za pobielenie ścian. 9 grudnia para wróciła do Palmy, a kilka dni później przeniosła się w góry.

Chopin w Valldemossie - życie w klasztorze kartuzów

15 grudnia 1838 roku Chopin i George Sand zamieszkali w Real Cartuja de Valldemossa (tłum. Królewska Kartuzja w Valldemossie). Ogromny klasztor kartuzów stał wtedy pusty. Zakonników usunięto z niego trzy lata wcześniej, po kasacie zakonów w Hiszpanii, a cele zaczęto wynajmować. W miasteczku Valldemossa, ukrytym w górach Serra de Tramuntana, para mogła liczyć na spokój, którego brakowało jej w mieście.

Ogrody klasztoru kartuzów w Valldemossie, gdzie Chopin i George Sand spędzili zimę 1838 roku.
Ogrody klasztoru kartuzów w Valldemossie, gdzie Chopin i George Sand spędzili zimę 1838 roku.

Cela nie przypominała więziennej klitki. Składała się z trzech pomieszczeń i tarasu z ogródkiem, w którym rosły drzewa cytrusowe. Chopin pisał Fontanie, że ma pod oknem pomarańcze, palmy i cyprysy, a wokół stare drzewa oliwne. Z tarasu widać było dolinę i odległe morze. Dla artysty było to idealne miejsce do pracy, choć zimą w klasztorze kartuzów mury przenikał chłód.

Codzienność była trudna. Mieszkańcy patrzyli podejrzliwie na cudzoziemców, którzy nie chodzili do kościoła, a pisarka nosiła spodnie i paliła cygara. Sand zajmowała się dziećmi, a pisała głównie nocami. Kupcy żądali wyższych cen, a jedzenie trzeba było sprowadzać z daleka. Choroba Chopina postępowała. Z dzisiejszej perspektywy wiadomo, że był to rozwój gruźlicy, która zabiła go dziesięć lat później.

Majorkańskie pianino i fortepian Pleyela

Największym zmartwieniem kompozytora był brak instrumentu. Pianino zamówione w Paryżu u Camille’a Pleyela utknęło w porcie. 21 listopada Chopin skarżył się w liście, że marzy o muzyce, ale jej nie tworzy, bo na wyspie nie ma fortepianów. Przez pierwsze tygodnie musiał grać na pożyczonym majorkańskim pianinie, które sam uważał za kiepskie.

Instrument z Paryża dotarł do klasztoru dopiero w styczniu 1839 roku, na kilka tygodni przed wyjazdem. Najpierw trzeba było go wydobyć z urzędu celnego. Przed powrotem do Francji Chopin sprzedał pianino rodzinie bankiera Canuta z Palmy. Dziś możesz zobaczyć je w celi, w której mieszkał.

CIEKAWOSTKA: Pianino Pleyel, na którym Chopin kończył preludia, nosi numer seryjny 6668.

Co Chopin skomponował na Majorce?

Mimo choroby i fatalnej pogody zima na Majorce była dla Fryderyka Chopina czasem intensywnej pracy. Najważniejszym owocem pobytu jest cykl 24 preludiów op. 28, które ukończył w Valldemossie. Z wyspą łączy się zwłaszcza Preludium Des-dur nr 15, nazywane „deszczowym”. Według George Sand powstało w burzliwą noc, gdy kompozytor czekał na jej powrót z Palmy.

Na wyspie Chopin pracował też nad innymi utworami. Kończył Balladę F-dur op. 38 i Polonez c-moll op. 40 nr 2. Szkicował Scherzo cis-moll op. 39 i Mazurek e-moll op. 41 nr 2. Część badaczy łączy z tym okresem także prace nad Sonatą b-moll op. 35, choć słynny marsz żałobny powstał wcześniej. Rękopisy wysyłał do Paryża, do Juliana Fontany, który zajmował się sprawami wydawniczymi.

Koniec pobytu i „Un hiver à Majorque”

Na początku lutego 1839 roku stan Chopina był już tak zły, że Sand zdecydowała o wyjeździe. 11 lutego para opuściła Valldemossę, a 13 lutego wypłynęła z Palmy statkiem „El Mallorquín” do Barcelony. Stamtąd wrócili do Francji przez Marsylię, gdzie kompozytor długo dochodził do siebie.

Sand nie zostawiła na mieszkańcach suchej nitki. W liście do przyjaciółki Charlotte Marliani pisała, że miesiąc dłużej, a oboje umarliby w Hiszpanii. Swoje wspomnienia opisała w książce Un hiver à Majorque (tłum. Zima na Majorce), wydanej w Paryżu w 1842 roku. To krytyczny, ale barwny obraz wyspy, która dopiero zaczynała otwierać się na podróżnych. Po wyjeździe pary część mebli z celi spalono ze strachu przed zarażeniem gruźlicą. Wyspa nie przyniosła polskiemu kompozytorowi zdrowia, ale dała mu kilka z najpiękniejszych utworów.

Muzeum Chopina w Valldemossie - co zobaczysz dziś?

Śladami Fryderyka Chopina i George Sand najlepiej ruszyć właśnie do Valldemossy, około 17 km od Palmy. Kompleks Real Cartuja de Valldemossa obejmuje kościół, krużganki, dawną aptekę zakonną, cele i muzeum sztuki. Na zwiedzanie całości zarezerwuj dwie, trzy godziny.

Wieża kościoła Real Cartuja de Valldemossa góruje nad całym klasztorem kartuzów.
Wieża kościoła Real Cartuja de Valldemossa góruje nad całym klasztorem kartuzów.

Cela nr 4 i spór o celę nr 2

Przez dziesięciolecia o miano „celi Chopina” rywalizowały dwie sąsiednie cele. W 2011 roku sąd na Majorce uznał, że kompozytor mieszkał w celi nr 4, którą otwarto dla zwiedzających już w 1932 roku. Właśnie tu stoi pianino Pleyel, a obok rękopisy, listy, pierwsze wydania i portrety. Zobaczysz też tarasowy ogródek, który Sand opisywała w listach. To właśnie ta cela w klasztorze kartuzów jest dziś sercem muzeum Fryderyka Chopina i George Sand.

Cela nr 2 również prezentuje pamiątki po Chopinie i George Sand. Jej właściciele reklamują swoją ekspozycję jako drugą największą na świecie kolekcję eksponatów związanych z kompozytorem, po kolekcji w Warszawie. Wśród pamiątek w obu celach są m.in. maska pośmiertna Chopina, kosmyk jego włosów i rękopis książki Sand.

Pałac Króla Sancha i przypałacowy ogród

Najstarszą częścią kompleksu jest Palau del Rei Sanç (tłum. Pałac Króla Sancha). Na początku XIV wieku był rezydencją królów Majorki, a w 1399 roku przekazano go kartuzom. W salach pałacu regularnie odbywają się krótkie recitale fortepianowe z muzyką Chopina. Przypałacowy ogród to dobre miejsce na chwilę oddechu po zwiedzaniu wnętrz.

Festiwal Chopinowski w Valldemossie

Muzyka Chopina rozbrzmiewa w klasztorze w Valldemossie także latem. W 1930 roku majorkański kompozytor Joan Maria Thomàs założył Festival Chopin de Valldemossa. To najstarszy festiwal na wyspie i jeden z najstarszych na świecie poświęconych Chopinowi. Koncerty Międzynarodowego Festiwalu Chopinowskiego odbywają się zwykle w sierpniu w krużgankach klasztoru, a część wydarzeń trafia też do zamku Bellver w Palmie. Jeśli planujesz urlop w tym czasie, sprawdź program z wyprzedzeniem.

Śladami Chopina - Valldemossa i okolice

Valldemossa to nie tylko klasztor. Spacerując po miasteczku, natrafisz na pomnik Fryderyka Chopina i wąskie uliczki z kamiennymi domami ozdobionymi doniczkami kwiatów. Na wielu drzwiach zobaczysz kafle z wizerunkiem patronki miasteczka, Santa Catalina Tomás, która urodziła się tu w 1533 roku. Warto też spróbować coca de patata, czyli słodkiej bułeczki z ziemniakami, z której słynie miasteczko.

Okolica zachwyca krajobrazem. Kilka kilometrów dalej leży artystyczna wioska Deià, a w drugą stronę biegnie droga do Sóller i Port de Sóller. Góry Serra de Tramuntana są na Liście Światowego Dziedzictwa UNESCO od 2011 roku. Po okolicy najwygodniej poruszać się wynajętym samochodem, choć do Valldemossy dojedziesz też autobusem z Palmy. Więcej pomysłów na wycieczki znajdziesz w artykule o tym, co warto zobaczyć na Majorce.

Kiedy jechać śladami Chopina na Majorkę?

Paradoksalnie najlepiej nie wtedy, kiedy przyjechał Chopin. Zimą na wyspie bywa deszczowo, choć temperatury w ciągu dnia często przekraczają 15°C. Najprzyjemniej zwiedza się Valldemossę wiosną i jesienią. Latem miasteczko jest pełne turystów, ale sierpień to czas festiwalu chopinowskiego. Jeśli ciekawi Cię, gdzie dziś najlepiej spędzić chłodne miesiące w kraju, zajrzyj do artykułu Hiszpania zimą.

Kamienne domy Valldemossy u stóp gór Serra de Tramuntana najpiękniej wyglądają wiosną i jesienią.
Kamienne domy Valldemossy u stóp gór Serra de Tramuntana najpiękniej wyglądają wiosną i jesienią.

Informacje praktyczne

Hotele w Valldemossie

Valldemossa po zmroku, gdy wyjadą wycieczki, jest zupełnie innym miejscem. Jeśli chcesz poczuć klimat, który zachwycił Chopina, zostań tu na noc. Oto trzy sprawdzone propozycje.

💰 Ca’s Papà

Ca's Papà to butikowy hotel w samym centrum Valldemossy. Zdjęcie wygenerowane przez AI.
Ca’s Papà to butikowy hotel w samym centrum Valldemossy. Zdjęcie wygenerowane przez AI.

Butikowy hotel w samym centrum Valldemossy, kilka minut spacerem od klasztoru kartuzów i muzeum Chopina. Jasne, nowoczesne pokoje mają widok na góry, a projekt wnętrz przygotowali lokalni architekci. Do dyspozycji gości jest bar i salon, a śniadanie podaje się w kameralnej atmosferze. To dobry wybór, jeśli chcesz mieć wszystkie atrakcje miasteczka na wyciągnięcie ręki.


🏨 Bordoy Continental Valldemossa

Hotel Bordoy oferuje nocleg w górach Tramuntana. Zdjęcie wygenerowane przez AI.
Hotel Bordoy oferuje nocleg w górach Tramuntana. Zdjęcie wygenerowane przez AI.

Czterogwiazdkowy hotel na wysokości około 400 m n.p.m., przy drodze z Valldemossy do Deià. Z większości pokoi wyjdziesz na taras z widokiem na góry lub morze. Na miejscu jest duży basen zewnętrzny, restauracja i bezpłatny parking. Polecam go osobom, które zwiedzają Serra de Tramuntana samochodem i szukają spokoju po dniu w trasie.


💎 Mirabó de Valldemossa

Mirabó de Valldemossa to butikowy hotel na Majorce. Zdjęcie wygenerowane przez AI.
Mirabó de Valldemossa to butikowy hotel na Majorce. Zdjęcie wygenerowane przez AI.

Butikowy hotel w odrestaurowanej XVI-wiecznej posiadłości wiejskiej, otoczonej gajami oliwnymi. Każdy pokój urządzono inaczej, łącząc rustykalne elementy z nowoczesnym komfortem. Z tarasów roztacza się jeden z najpiękniejszych widoków na dolinę, miasteczko i morze. To miejsce na romantyczny pobyt we dwoje, w duchu tej samej podróży, którą odbyli Chopin i George Sand.

Najczęstsze pytania o Chopina na Majorce

Gdzie mieszkał Chopin na Majorce?

Chopin mieszkał na Majorce w trzech miejscach. Najpierw przez kilka dni w gospodzie w Palmie, potem w willi Son Vent w Establiments, a od 15 grudnia 1838 roku w celi klasztoru kartuzów w Valldemossie. Według wyroku sądu z 2011 roku była to cela nr 4, w której działa dziś muzeum.

Ile czasu Chopin spędził na Majorce?

Chopin spędził na Majorce około trzech miesięcy. Przypłynął do portu w Palma de Mallorca 8 listopada 1838 roku, a wyspę opuścił 13 lutego 1839 roku. W Valldemossie mieszkał niecałe dwa miesiące, od połowy grudnia do 11 lutego.

Co Chopin skomponował na Majorce?

Na Majorce Chopin ukończył cykl 24 preludiów op. 28, w tym słynne „deszczowe” Preludium Des-dur. Pracował też nad Balladą F-dur op. 38, Polonezem c-moll op. 40 nr 2 i Scherzem cis-moll op. 39.

Czy pianino Fryderyka Chopina można zobaczyć w Valldemossie?

Tak, pianino Pleyel, na którym Fryderyk Chopin grał w klasztorze kartuzów, stoi w celi nr 4 w Valldemossie. Kompozytor sprzedał je przed wyjazdem rodzinie Canut z Palmy, a od 1932 roku jest częścią ekspozycji.

Jak dojechać z Palmy do Valldemossy?

Valldemossa leży około 17 km od Palmy, w górach Serra de Tramuntana. Dojedziesz tu samochodem w niecałe pół godziny albo autobusem z centrum Palmy. Wygodną opcją jest też zorganizowana wycieczka, która łączy Valldemossę z Sóller i Port de Sóller.

Odkryj Baleary

W archipelagu Balearów znajduje się pięć głównych wysp. Odkryj wszystkie atrakcje turystyczne i miejsca warte zobaczenia na każdej z nich:

Poznaj wszystkie archipelagi Hiszpanii: Wyspy Kanaryjskie, Baleary, Wyspy Cies.

Zobacz także: Pogoda na Majorce.

PROMOCJETańsze hotele i bilety na ten wyjazdZobacz →

Udostępnij:

Jessica Alvaro
Jessica Alvaro
Podróże były mi bliskie od zawsze. Pasja. Hobby. Można to różnie nazywać. Dla mnie to powietrze, bez którego nie mogę oddychać. Słońce, bez którego zapominam, co to uśmiech. I życie. Najlepsze z możliwych!

Ostatnio dodane

Na czasie

Kordoba, miasto trzech kultur - 15 atrakcji od Mezquity po kwieciste patia

Przyjedź w maju, gdy mieszkańcy otwierają dla obcych swoje ukwiecone podwórka. Albo w listopadzie, gdy na starówce zostajesz...

Elche - Miasto palmowych gajów na wybrzeżu Costa Blanca

Nie jest to miasto oblegane przez turystów, ale jeśli jego nazwa z czymś Ci się kojarzy, to zapewne...

Teneryfa - Atrakcje i co zobaczyć na wyspie wiecznej wiosny

Rano spacerujesz wśród chmur nad lasem wawrzynowym, w południe stoisz na księżycowym pustkowiu 2000 metrów wyżej, a wieczorem...

Andaluzja - Co zobaczyć? 20 atrakcji i najpiękniejszych miejsc na południu Hiszpanii

Legenda mówi, że ostatni sułtan Granady, opuszczając swoje królestwo, obejrzał się jeszcze raz na Alhambrę i zapłakał. Gdy...